در مورد عبیدالله بن زیاد - مطالبی در مورد عبیدالله بن زیاد که شنیدن و خواندن آن بسیار مفید است و شما را با سریال مختار بیشتر آشنا می کند.
سردار امویان و والی خراسان و عراق. تاریخ تولد او به درستی دانسته نیست اما براساس مدارك موجود باید در سال 29 ق به دنیا آمده باشد.
او
از مادری كنیز به نام "مرجانه" زاده شد كه این زن سپس به ازدواج "شیرویه"
مردی ایرانی درآمد و عبیدالله در خانة او پرورش یافت. هم از اینرو
گفتهاند كه خللی در گفتارش راه یافت و پارهای از حروف عربی را نمیتوانست
به درستی ادا كند. او را به طعنه به مادرش منسوب كرده و "ابن مرجانه" هم
نامیدهان
عبیدالله نسب به پدرش "زیاد" نیز می برد و او را در پاره ای از منابع به نام او می خوانند. .....
"زیاد بن ابیه"، والی كوفه و بصره بود كه در قلمرو سیاسی اش به امور حكومتی واقف گشت و از تصدی مناصب حكومتی بر كنار نماند.
عبیدالله
در 54 ق هنگامی كه 25 سال بیش نداشت از سوی معاویه به حكومت خراسان گماشته
شد و توانست بخش هایی از ماوراءالنهر را تصرف كند. تاریخ او را به عنوان
نخستین سردار عربی میشناسد كه از رود جیحون گذشت تعدادی از شهرهای بخارا
را به تصرف درآورد و بر ملكة ثروتمند بخارا پیروز شد.
یك سال پس از آن
در 55 ق، "عبدالله بن عمرو غیلان" به دستور معاویه از حكومت بصره معزول شد و
عبیدالله بن زیاد بر جای او نشست. 3 سال پس از فرمانروایی به جنگ خوارج
رفت و آنها را به شدت سركوب كرد. او پیش تر، "اسلم پسر ربیعه" را مأمور
سركوب خوارج كرده بود، اما اسلم با 2000 سوار از 40 تن خوارج در دهكدهای
به نام اسَك از دهكدههای اهواز شكست خورد. عده ای از خوارجیان در این باره
گفتند: «آیا دوهزار مردی كه به گمان شما مؤمن بودند سزاوار بود كه در آسَك
چهل تن آنها را وادار به گریز كنند؟ دروغ میگویید. چنان نیست كه شما
پنداشتهاید. بلكه خوارج مؤمن اند، دانستید كه آنان گروه اندك اند كه بر
گروه بسیار پیروز میشوند، شما فرمان شخص ستمگر سركشی را اطاعت كردید و حال
آن كه ستمگران شایستة طاعت نیستند». پس از این گفتار ابنزیاد یك نفر
خارجی در بصره باقی نگذاشت.
در سال 60 ق/ 680 م معاویه درگذشت و یزید به
ناحق به ولایت عهدی رسید. او بر آن بود تا عبیدالله بن زیاد را از ولایت
بصره بركنار كند، اما مخالفت امامحسین(ع) در بیعت با یزید و متعاقب آن
ورود "مسلم بن عقیل" به كوفه به ابنزیاد فرصت داد تا علی رغم میل باطنی
یزید، همچنان بر منصب حكومت بصره باقی بماند و افزون بر آن به امارت كوفه
نیز دست یابد. یزید او را مأمور یافتن مسلم بن عقیل و كشتن او در كوفه كرد.
عبیدالله با روی پوشیده وارد كوفه شد و بر هر جمعی كه میگذشت، سلام
میگفت. كوفیان كه منتظر ورود "امامحسین"(ع) بودند، او را با آن حضرت
اشتباه گرفته، گفتند: «سلام بر تو ای پسر دختر پیمبر خدا.»
به روایت
طبری او با مكر، "هانی بن عروه" را به دارالاماره خواند و محبوس نگهداشت
تا مسلم بن عقیل كه از 12 هزار تن بیعت گرفته بود، با چهارهزار نفر در پی
او روان شدند. عبیدالله به دنبال سران كوفه فرستاد و آنها را به دارالاماره
آورد. وقتی مسلم با یارانش رسیدند، سران كوفه خویشان خود را از همراهی با
مسلم بازداشتند و تا هنگام شب بیش از 500 نفر با مسلم باقینماند. شب كه
فرارسید آنها هم رفتند و مسلم تنها پشت در خانة پیرزنی ماند. او مسلم را آب
داد و بعد از آن كه فهمید او مسلم است، پذیرفت كه در خانهاش شب را به سر
برد. فرزند پیرزن، غلام "محمد بن اشعث" بود، خبر را به او رساند. عبیدالله
"عمروبن حریث مخزومی" را كه سالار نگهبانانش بود، همراه "عبدالرحمان بن
محمد ابن اشعث" به خانة پیرزن فرستاد.
مسلم وقتی آگاه شد با شمشیر بیرون
آمد تا با آنها بجنگد اما عبدالرحمان او را امان داد و مسلم را نزد
عبیدالله بن زیاد برد. گردن مسلم را در بالای دارالحكومه از تن جدا و پیكرش
را میان مردم رها كردند. هانی را نیز در بازار به دارآویختند.
ابنزیاد
سپس "حرّ بن یزید" را به سوی حسین بن علی(ع) كه بیاطلاع از قتل مسلم و
رویگردانی كوفیان از پیوستن به وی، از حجاز به سوی كوفه به راه افتاده بود،
فرستاد و به او دستور داد كه اجازه ندهد امام حسین(ع) در محلی كه دارای آب
است، اردو زند. آن گاه "عمر بن سعد بن ابی وقاص" را با لشكری به سوی وی
گسیل داشت.
عمر بن سعد برای تحصیل حكومت ری روان به سوی كاروان امام
حسین (ع) شد و با وی مذاكره كرد. در آخرین مذاكره، نمایندة عمر بن سعد؛
"قره بن قیس حنظلی" از امام حسین (ع) پرسید كه برای چه آمده؟ چه میخواهد و
چه میجوید؟ و امام(ع) پاسخ دادند: «مردم این ولایت به من نوشتند و
فرستادگان شان پیش من آمدند و خواستند كه بیایم و آمدم، اگر مرا نمیخواهند
و رایی جز آن دارند كه فرستادگان شان با من گفتهاند، از پیش آنها باز
میروم.»
عمر بن سعد نتیجة مذاكره و رأی امام (ع) بر بازگشت را به گوش
عبیدالله بنزیاد رساند، او نخست شادمان شده، شعری سرود. اما "شمر بن ذی
الجوشن" او را از پذیرش صلح بازداشت. عبیدالله نیز در نامهای به عمر بن
سعد نوشت از امامحسین(ع) بیعت بگیرد، درغیراینصورت با وی بجنگد و چنان چه
طالب ستیز نیست، پیكار را به شمر بن ذیالجوشن بنهد.
به این ترتیب در
10 محرم 61 ق/ 10 اكتبر 680 م، امام حسین (ع) و 72 تن از یارانش درحالی كه
تشنه بودند در جنگی نابرابر به شهادت رسیدند و خاندان آن حضرت به اسارت
رفتند.
این اقدام ابنزیاد خشم كوفیان را برانگیخت. چنان چه "عبدالله بن
عفیف ازدی"، در میان نخستین خطبة ابنزیاد پس از واقعة كربلا برپا خاست و
او و یزید را دشنام داد. گفته می شود حتی مرجانه نیز، پسر خود ابنزیاد را
بسیار نكوهش كرد.
ابنزیاد همچنان بر مصدر حكومت بود تا آن كه یزید
درگذشت. مورخان دربارة سرگذشت ابنزیاد پس از این واقعه روایتهای مختلفی
آوردهاند. این روایتها مربوط به رقابتهای ابنزیاد، "عبدالله بن زبیر" و
"مروان بن حكم" در دعوی خلافت پس از مرگ یزید است.
به روایت "طبری"،
ابنزیاد شب قبل از ایراد خطبه، مالی فراوان میان بزرگان بصره پراكند و
موفق شد آنها را به بیعت با خود برانگیزد. اما دیری نپایید كه علی رغم این
تدبیر ابنزیاد و با آن كه مردم بصره نیز با وی بیعت كرده بودند، همگی از
او رویگردان شده به عبدالله بن زبیر رویآوردند. ابنزیاد درمقابل، عطایا و
مقرری های مردم را قطع كرد، باقی ماندة بیتالمال را تصرف كرد و درپی آن
بود تا با نمایندة عبدالله بن زبیر در بصره بستیزد كه برادرش عبدالله او را
از انجام جنگ بازداشت.
به روایت "دینوری" ابنزیاد از قبیله "ازد" پناه
خواست و از طریق خدعهای كه به كاربرد توانست "مسعود بن عمر" و رئیس
ازدیان را به پذیرش پناهندگی خود وادارد. بصریان نیز كه ابنزیاد را در
دارالاماره نیافتند، به زندان شهر هجوم برده زندانیان را آزاد ساخته آن گاه
"عبدالله بن حارث بن نوفل" را به امارت برداشتند. در دیگر سو، دو قبیلة
"تمیمیان" و "قیسیان" خشمناك از ازدیان كه ابنزیاد را پناه دادهاند، به
نزاع با آنان برخاستند و سرانجام ابنزیاد مجبور شد با تنی چند از گماشتگان
مسعود بن عمر به شام بگریزد.
در شام عبدالله بن زبیر آن چنان قدرت
یافته بود كه شامیان به خلافت او گردن نهاده بودند و مروان بن حكم نیز به
قصد خلافت با او به حجاز میرفت. ابنزیاد او را ملاقات كرد و مروان را
برای به دست گرفتن علم خلافت تحریص كرد. در نتیجه مروان بازگشت و ابنزیاد
رهسپار دمشق شد تا "ضحاك بن قیس" را كه از مردم بیعت ستانده بود، از شهر
بیرون كند. ابنزیاد، ضحاك بن قیس را در "مرج راهط" شكست داد و كار بر
مروان هموار شد.
مروان بن حكم بعد از آن كه بیعت دمشقیان را به دست
آورد، متوجه عراق شد و ابنزیاد را مأمور نبرد با "سلیمان بن صُرد خزاعی"
كرد. سلیمان بنصرد از توابینی بود كه به خون خواهی امامحسین(ع) به
پاخاسته بود. ابنزیاد او را در اواخر جمادیالاول 65 ق در عینالورده شكست
داد و پس از آن متوجه موصل شد.
موصل در "دست عبدالرحمن بن سعد بن قیس"،
عامل مختار بود. عبدالرحمن به تكریت عقب نشست و مختار را از حملة ابنزیاد
آگاه كرد. مختار نیز "یزید بن انس" را كه بیمار بود، به مقابله فرستاد.
علی رغم مرگ یزید بن انس، سپاه ابنزیاد به فرماندهی "ربیعه بن مخارق" و
"عبدالله بن حمله خثعمی"، از سپاه مختار شكست سختی خورد و این بار ابنزیاد
با سپاه خود به مصاف مختاریان رفت. ابتدا سپاه مختار به فرماندهی "رقاء بن
عازب" جانشین یزید بن انس، عقب نشست اما پس از آن كه مختار، "ابراهیم بن
مالك اشتر" را به مقابله با ابنزیاد فرستاد، نتیجه عكس شد. ابراهیم كه
میخواست قبل از ورود ابنزیاد به سرزمین عراق، به وی رسد، در ساحل رود
"خازر" نزدیك روستایی به نام "باربیثا" در 5 فرسخی موصل به لشكر شام رسید.
در جنگ شدیدی كه میان عراقیان و شامیان درگرفت، ابنزیاد شكست خورد و در
67 محرم همراه یارانش به قتل رسید.
به روایتی، ابراهیم بن مالك اشتر خود
در جنگ تن به تن، ابنزیاد را به قتل رساند. آنگاه سر ابنزیاد را نزد
مختار بردند و او آن را نزد "محمد بن حنفیه" و حضرت علی بن حسین(ع) (امام
زین العابدین"ع") و دیگر افراد بنی هاشم فرستاد.
در مورد عبیدالله بن زیاد - زندگینامه عبیدالله بن زیاد - مطلبی درباره عبیدالله بن زیاد - زندگی عبیدالله بن زیاد - عبیدالله بن زیاد که بود - عبیدالله بن زیاد کیست - عبیدالله بن زیاد چکار کرد.
|
خرید سریال مختارنامه به صورت ارجینال در 4 DVD
شماره مجوز: 155/8964849
برای خرید بر روی دکمه خرید پستی زیر کلیک کنید ( ارسال به تمام نقاط کشور )
|
نوشته شده در تاریخ جمعه 1 بهمن 1389 | توسط:
خرید کارتون قدیمی | طبقه بندی:
مقالات در مورد سریال مختار نامه، |
نظرات()
تبلیغات 
